طراحی و ساخت قفل الکترونيکي

رديابي گوشی همراه

كنترل هوشمند چهارراه

طراحی و ساخت مين ياب هوشمند

ادامه 

روشنايي

بدون شك مهمترين حس ما بينايي است و به اين دليل مهندسي روشنايي اهميت حياتي دارد. در دوران قديم مردم بيشتر اوقات زندگي خود را در فضاهاي باز ميگذراندند واز نور خورشيد استفاده ميكردند.لذا اجزاي دستگاه بينايي انسان طي ساليان دراز خود را با اين نور وفق داده اند.
مردمان امروزي بيشتر اوقات خود را در داخل ساختمانهايي مگذرانند كه حتي در طي روز هم بانور مصنوعي روشن ميشوند.

در طرح اين سيستمهاي روشنايي متأسفانه دقت كافي به عمل نميايد و اثرات اين سيستم هاي معيوب به صورت خستگي چشم ،سردرد،نقص بينايي و تصادفهاي ناشي از كمي نور يا درخشندگي و چشم زدگي بروز ميكند.
براي حل اين مشگل لازم است طرح سيستمهاي روشنايي به مهندسان روشنايي كه تعليمات علمي كافي دارند سپرده شود وبه مردم تفهيم شود كه سلامت چشم از داشتن  چراغها وآباژورهاي گرانقيمت تنها به خاطر زيبايي مهمتر است، زيرا چه بسا ممكن است دادن تدريجي سلامت خود روزي قادر به تشخيص اين گونه زيباييها و كسب لذت ازانها نباشد.

روشنايي معقول واستفاده از نور طبيعي:
روشنايي معقول و مطابق استاندارد،به آن دسته از روشهاي پرتوافشاني گفته ميشود،كه   در كنارآن از روشنايي طبيعي روز نيز تا حد امكان استفاده شود.در زير به پاره اي از نكات، فهرست وار اشاره ميكنيم:

1.استفاده هر چه بيشتر از نور خورشيد (روشنايي طبيعي روز) 
2.استفاده درست وبجا از لامپهاي فلورسنت  
3.استفاده كمتر و سنجيده تر از لامپهاي رشتهاي 
4.استفاده از شيوه هاي پرتوافشاني فني،اقتصادي وبهداشتي 
5.توجه به استانداردهاي روشنايي 
6.توجه به توصيه هاي صاحبنظران فن روشنايي

روشنايي روز مهمترن و بهداشتي ترين منبع نور است،كه پيوسته در حال تلف شدن است.براي سلامت وبهداشت چشم وحداكثر استفاده از روشنايي روز توصيه ميشود در صورت امكان از پرده هاي نازك وتور استفاده كنيد.صبحها تا نزديك غروب پرده هاي ضخيم را كنار بزنيد واز روشنايي بسنده وبهداشتي روز استفاده كنيد. 
روشنايي لامپهاي فلورسنت با بهداشت چشم كم وبيش در تضاد است، در حالي كه روشنايي روز يا روشنايي طبيعي به سلامت چشم كمك ميكند.خلاف عقل است كه به روشنايي خورشيد با شدت نزديك به يكصد هزار لوكس بي اعتنا باشيم واتاقهاي خود را بطور مصنوعي با انواع لامپها پرتوافشاني كنيم.شيشه هاي پنجره براي عبور نور طبيعي ميبايد كاملاً پاكيزه باشد.      
در نواحي شمالي ايران،كه اغلب داراي آسمان تيره و ابري است،معمولا ديوارهاي كلاسهاي درس،اتاقهاي اداري و مانند اينها را با استفاده از پنجره هاي قدي به صورت جدار شيشه اي در مي آورند تا بدين وسيله فضاهاي مياني ساختمان از روشنايي كافي برخوردار گردند.                                                                                              
از آنجا كه روش پرتوافشاني و گزينش رنگ محل كار در ميزان فرآورده وكار انجام يافته در آن محل دخالت دارد،بايد كوشش كرد با در نظر گرفتن نوع كار و تأمين بهداشت چشم و رعايت  جنبه هاي روانشناسي و تأثيراتي كه نور در اين زمينه باقي ميگذارد،محل كار را پرتو افشاني كرد.  
پيش از تهيه طرح روشنايي ميبايد در تماس با معمار ساختمان از جزئيات نقشه آگاه شد وكوشيد كه ازمورد استفاده اتاقها يا فضاها اطلاع حاصل كرد.طبعاً در چنين صورتي ميتوان نوع روشنايي و رنگ نور وشدت روشنايي را دقيقاً تعيين كرد.


تعيين شدت روشنايي لازم : 
تعيين ميزان شدت روشنايي،كه در اّن شدت روشنايي بسته به كاري كه در فضاي مورد نظر انجام ميشود عملي ميگردد. ابتدا بايد مشخص شود كه اّيا تنها پرتوافشاني عمومي كافي است، يا دركنار اّن روشنايي موضعي نيز مورد نظر مي باشد. روشنايي عمومي تنها يكنواختي بيشتري به همراه دارد،ولي تامين ميزان شدت روشنايي لازم براي محل كار متضمن تحمل مخارج بيشتري است. روشنايي موضعي بدون روشنايي عمومي جايز نيست و مطلقا نبايد اجرا شود. نور لامپهاي رشته اي زرد مايل به قرمز است و نور لامپهاي گازي و فلورسنت همانند نور روز تهيه ميشود. 
چشم انسان در ديدن دولامپ كه داراي توان نوراني يكسان هستند،اّن مولد را كم نورتر ميبيند كه رنگ نور اّن بيشتر به سمت نور روز گرايش داشته باشد،زيرا چشم انسان به رنگ نور روز با همان درجه از روشنايي عادت كرده است. 
نور روز كه به روش مصنوعي در اتاق ايجاد ميكنيم نزديك به يك هزارم روشنايي نور روز است. بنابراين ميبايد در طرح روشنايي رابطه بين رنگ نور و شدت روشنايي را در نظر گرفت. يك لامپ با نور سفيد كه داراي شدت روشنايي بسنده نباشد،دربيننده احساس مهتاب و يا ابتداي غروب را بوجود مي اّورد،كه تحت تاثير اّن ((اشتياق به كار))  كم ميشود. بنابراين در پرتوافشاني اتاقهاي كار حتي اگر رنگ ديوارها و سقف نيز روشن باشد،شدت روشنايي نبايد كمتر از 250 لوكس تعيين شود.
اّشكار است كه اگر شدت روشنايي حداقل بنابر پيشنهاد كميته ملي روشنايي ايران در فضاي مورد نظر عملي نگردد،نور غير استاندارد:
الف: به بينايي انسان در دراز مدت اّسيب ميرساند.

ب: باعث كاهش اشتياق به كار ميشود و دست كم در كميت و ميزان فراّورده يا محصول و كار انجام شده در محل كار دخالت دارد.

پ: بويژه در كارخانه ها و نيز در خيابانهاوميدانها اهميت بسزايي دارد،زيرا نورغير استاندارد باخود خطرات جاني به همراه دارد.

اّمار وزارت كار وسازمان تامين اجتماعي نشان ميدهد،كه در سال 1369،دركل كشور دست كم 5 نفر به علت نور غير استاندارد محيط كار دچار حادثه شده اند.
درسالهاي اخير نسبت به افزايش شدت روشنايي،گرايش نسبتا قابل توجهي ديده ميشود واز اينرو شايسته و سزاوار است كه همواره شدت روشنايي را بيشتر از((حداقل))در نظر بگيريم.
از مقايسه و سنجش جدولهاي شدت روشنايي استاندارد اّمريكا،انگلستان و ايران در مييابيم كه درجامعه كنوني ما به روشنايي و بهداشت و سلامتي چشم مطلقا اهميتي داده نمي شود. نيك ميتوان گفت كه در ايران از هر هزار خانه حتي يك خانه نيز از روشنايي استاندارد برخوردار نيست. اين گفته در مورد مراكز اّموزشي،ساختمانهاي اداري و كارخانه ها نيز تا حدود زيادي درست است.
در طراحي روشنايي به طور كلي ميبايد از گرايش بي جا به سوي ارزاني چشم پوشي كرد. طراح خوب،كسي است كه از به كار بردن وسايل كم ارزش و نصب نادرست لامپها دوري جوييد و ميزان شدت روشنايي را با وجود هزينه بيشتر اّن در حدي انتخاب كند،كه به سلامتي و بهداشت چشم اّسيبي نرسد.
علاوه بر اين،نبايد چنانكه مرسوم است به اّويزان كردن يك لامپ در ميانه سقف و يا تقسيم ونصب چند لامپ در دو سمت يا چهار گوش سالن بسنده كرد،بلكه بايد با در نظر گرفتن محلهاي كار در سالن،سايه انداز هاي مزاحم،نور پنجره و نكته هاي ديگر (يعني  پس ازانجام محاسبات روشنايي) لامپها را در نقاط صحيح نصب كرد.
چنانچه محل كار (يا موضع كار) نور خصوصي يعني موضعي بگيرد،مقدار نور عمومي را ميبايد كمتر در نظر گرفت. نور موضعي بدون نورعمومي مطلقا بهداشتي نبوده و براي سلامتي چشم مضر است. زيرا در چنين حالتي چشم به علت اجبار در انطباق خود با روشنايي زياد موضع كار و تاريكي اطراف خسته ميشود. بعلاوه تراكم نور در محل كار براي بهداشت و سلامت چشم  مضر است.
مسئله بهداشت چشم حتي در معماري سنتي ايران دقيقا رعايت مي شود ه است. اگر ارسي و روزن (=پنجره) با چوب يا گچ و شيشه هاي خرد و رنگين گره سازي ميشود،براي اين است كه در پيش اّفتاب تند و سوزان پناهي باشد تا چشم را نيازارد.

غبارزدايي لامپها :  
تميز كردن مرتب لامپها، حبابها و رفلكتورها، چه در خانه و چه در محيط كار از اهمييت بسيار زيادي برخوردار است، زيرا تلفات ناشي از غبار گرفتگي لامپ و حباب مقدار قابل ملاحضه اي است . گفتني است روشنايي مؤثر ، بر اثر غبار گرفتگي لامپها ، حبابها و رفلكتورها، از15تا25در صد كاهش مي يابد و اين موضوع در ادارات و كارخانه ها و صنايع بيشتر صادق است.

رابطه سن با نور :
بين سن و نور رابطه اي هست، كه دانستن آن براي كارهاي چشمي دقيق اهميت بسزايي دارد. 
براي يك كار چشمي خاص، يك كودك ده ساله به شدت روشنايي نسبي 1 برابر نياز دارد. اين نياز در سن 20 سالگي به 5/1 افزايش مييابد، در سن 30 سالگي به 2 برابرميرسد، و در سن 40 سالگي به 3 برابر مي رسد. 
افزون برآن، اين نياز در سن 50 سالگي به 6 برابر ميرسد ، يعني 2 برابر نياز شخص در سن 40 سالگي و حال آنكه يك فرد 60 ساله به شدت روشنايي نسبي 15 برابر نياز دارد .
در پايان گفتني است، كه روشنايي نابسنده(=غير استاندارد) به ضعف بينايي يك نسل و كاهش اشتياق به كار و ركود وخستگي و خمودگي در نخستين ساعتهاي كار در افراد،و كاهش بي چون و چراي كميت و كيفيت فرآورده هاي كارخانه ها و كار انجام شده در ادارات و افت تحصيلي دانش آموزان و دانشجويان، وفزون بر آن، در كارخانه ها ميتواند به بروز حوادث و سوانح ناگوار بيانجامد . پژوهشها و آمارهاي متعدد (براي نمونه درآلمان) نشان ميدهد ، كه افزايش شدت روشنايي به افزايش بازده و كارايي و كاهش خستگي و خمودگي انجاميده و از شمار حوادث كار نيز كاسته شده است. 
روشنايي بسنده و استاندارد، بي گمان سلامت و بهداشت چشم را از ديدگاه مهندسي روشنايي تضمين ميكند،ولي اينكه برخي مي گويند نور كافي باعث تقويت فكر و حافظه ميشود ، اندكي مبالغه آميز است.

www.maes.ir

 

نور پردازي پل كابلي تبريز

روشنايي بيلبوردهاي جاده اي شيراز

نصب سيستم برق اضطراري (UPS) نداجا

طراحي سيستم اضطراري (LED) براي پتروشيمي تبريز

 ساير پروژه هاي انجام شده